Một ngày, cả gia đình ông Lê Xuân Thu, ở số 404 đường CMT8, TX.TDM rất đỗi ngạc nhiên với khả năng đặc biệt của cháu trai Vày Thượng Gia Lạc (ảnh). Khi cháu mới 16 tháng tuổi đã bập bẹ biết đọc, 26 tháng tuổi đã đọc rành rọt, trôi chảy tất cả các câu chữ từ sách, báo, truyện.

Khi chúng tôi đến nhà, cháu Vày Thượng Gia Lạc đang nằm võng xem ti vi. Thấy chiếc máy ảnh trên tay chúng tôi, cháu không ngại ngần chạy đến nói chuyện và tỏ ra rất thích thao tác trên máy ảnh. Theo lời ông bà ngoại, ba mẹ, cháu cầm tờ báo Thanh Niên đọc rành rọt từng dòng tiêu đề và các dòng chữ lớn, nhỏ trên trang báo không sai một từ, dù giọng còn chưa rõ. Thậm chí, cháu biết đọc phần trăm (%) đi liền sau số liệu, các con số lẻ (0,5/mg), các từ ngữ về thời sự chính trị, địa chỉ trang web. Yêu cầu làm các phép tính trên máy tính cho các con số từ hàng chục đến hàng trăm, cháu thao tác rất nhanh và đọc kết quả hoàn toàn đúng. Cháu có thể phân biệt được nhãn hiệu của tất cả các loại điện thoại và nhận dạng được đời của các loại điện thoại đã được nhắc đến một lần. Số điện thoại của ba mẹ, ông bà nội ngoại, cháu cũng đều thuộc và bấm gọi một cách thành thạo. Ngay cả điện thoại của chúng tôi, dù mới thấy lần đầu, cháu đã có thể sử dụng tất cả các chức năng từ chụp ảnh, nghe nhạc, chơi games... Quả thật, cháu rất nhạy bén. Dù chưa làm quen với máy ảnh nhưng khi cầm máy ảnh của chúng tôi, cháu nhanh nhảu bật, tắt, sử dụng nút bấm chụp ảnh tất cả những người thân trong gia đình. Lúc chụp, cháu chưa biết dùng chức năng xem lại ảnh, nhưng khi chúng tôi chụp ảnh cháu, rồi quay vòng chức năng xem lại rất nhanh hoàn toàn không có ý chỉ cháu biết. Ngay lập tức, cháu đã biết dùng chức năng quay lại xem ảnh và thích thú khen ảnh đẹp.   

Cháu Lạc ăn uống, sinh hoạt bình thường
Mẹ cháu Lạc cho biết, từ lúc mang thai đến lúc sinh cháu đều bình thường như những trẻ em khác. Lúc mang thai, chị thường cho cháu nghe nhạc dành cho trẻ trong bụng mẹ, ăn uống bình thường, đến lúc sinh cháu nặng 3,6kg. Khi chị đi làm, bà ngoại chăm sóc cháu. Theo bà Mai, từ bé tính cháu đã rất ngoan hiền, không sợ người lạ. Hiện tại, cháu Lạc nặng khoảng 15kg, sinh hoạt bình thường, ngày 3 bữa cơm, trưa ngủ, tối uống thêm sữa. Về món ăn, cháu thích ăn trái cây, không thích ăn kẹo nhưng ăn tất cả các món ăn như những người trong gia đình. Tính tình rất ngoan hiền lại có khả năng đặc biệt nên đi đến đâu cháu cũng được mọi người rất mực yêu thương.
 
Ba mẹ cháu là anh Vày Say Dậu (quê Đồng Nai, sinh năm 1979) và chị Lê Thanh Trúc (quê ở TX.TDM, sinh năm 1982) cho biết, lúc đầu, gia đình mua các chữ số bằng nhựa về dạy cháu tập đọc mẫu tự, rồi sau đó dạy cháu ráp đọc một số chữ dễ. Lúc cháu 18 tháng, tình cờ, dì cháu là chị Lê Thanh Tâm ghi các con số từ 1 đến 10 trên tờ báo, bỗng dưng cháu đọc được hết. Thấy lạ, chị tiếp tục ghi các con số lớn hơn, cháu cũng đọc được. Bà ngoại cháu, bà Nguyễn Huỳnh Mai kể thêm, lúc cháu 16 tháng, khi chở cháu đi vào chợ Thủ Dầu Một, thấy chữ nổi quảng cáo của một tiệm điện máy hiện lên, cháu reo lên và chỉ vào chữ “Gia”. Bà rất ngạc nhiên nhưng nghĩ Gia là tên cháu nên cháu nhớ. Không ngờ, sau đó, cháu dần dần đọc được chữ trên truyện thiếu nhi. Thấy lạ, gia đình lấy tờ báo đưa cháu đọc và cháu đã đọc được tất cả các chữ một cách rành rọt. 
Ba mẹ cháu là nhân viên tại Công ty Fotai Việt Nam (tại TX.TDM). Ông bà ngoại có 3 người con, thu nhập không đáng kể, ở căn nhà nhỏ trên đường CMT8 nên ba mẹ cháu vẫn phải ở nhà trọ. Dù phát hiện khả năng đặc biệt của con, nhưng gia đình vẫn để cháu ở nhà với ông bà, chưa dạy cháu tập viết, luôn tạo môi trường vui chơi cho cháu như những trẻ em bình thường. Tâm nguyện của gia đình là mong các nhà chuyên môn, cơ quan, chính quyền có thể hỗ trợ, định hướng cho cháu phát triển ở môi trường phù hợp nhằm sớm phát huy khả năng đặc biệt này của cháu.